🧾 ประวัติวัมมะบูชา
แม้จะไม่มีหลักฐานแน่ชัดว่า พิธีทาบุชันวัมมะบูชาในประเทศไทยมีมาตั้งแต่เมื่อใด แต่ตามหนังสือพระราชพิธีสิบสองเดือน พระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 5) มีบันทึกว่า ประเทศไทยเริ่มมีการทำพิธีบูชาวัมมะบูชาเป็นครั้งแรกในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 4) เมื่อปี พ.ศ. 2394 ณ พระบรมมหาราชวัง
🕯️ พิธีในช่วงเช้า
- มีพิธีพระพุทธศาสนิกชน
- พระสงฆ์สวด ร้องบทสวดเทศนาอรรถาธรรม และ วัตรวุฒาประดับสุฒมาศสีทองภาวนาราชวินาราช ทำบุญบาตร
- ถวายภัตตาหารแด่พระภิกษุสงฆ์ และพระในวัดหรือวัดพระศรีรัตนศาสดาราม
🌙 พิธีในช่วงค่ำ
- พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จออกจากพระที่นั่ง
- จุดเทียน–เวียนเทียนบูชาพระพุทธเจ้า พระสงฆ์เจริญพระพุทธมนต์ และสวดอธิษฐาน โอวาทปาฏิโมกข์
- จุดพลุไฟ 1,250 นัด เปรียบเสมือนไฟแห่งพระธรรม พร้อมแสดงแสงสี
- พระสงฆ์เทศนาว่าด้วยการปฏิบัติ (ทั้งทางกายและทางวาจา)
- พระราชทานเครื่องจตุปัจจัย ได้แก ข้าวสาร เงิน 3 ถัง เงิน 3 ตำลึง และขนม
- พระสงฆ์ 30 รูปสวดวัตรพระพุทธศาสน์
👑 การปฏิบัติในรัชกาลที่ 4–5
- ในรัชกาลที่ 4 พระองค์ทรงลดประกอบพิธีอย่างอลังการอย่างเสมอ
- ในรัชกาลที่ 5 แม้จะมีงานบูชาเป็นพิเศษ แต่ยังมีประโยชน์ให้จัดพิธีถวาย ณ สถานที่นั้น ๆ
📍 การเผยแพร่สู่ประชาชน
- ภายหลัง พิธีงานต่าง ๆ ได้แพร่หลายไปยังประชาชนและวัดพระธรรมต่าง ๆ
- รัฐบาลไทยจึงกำหนดให้วันที่ **วันมาฆบูชา** เป็นวันสำคัญทางศาสนา เพื่อเปิดโอกาสให้ประชาชนได้ไปวัด ทำบุญ และเวียนเทียนเป็นการแสดงความอมตะของพระธรรม